|
Yazar ATALAY
|
|
Pazar, 13 Kasım 2005 |
İslâm'ın beş
temel ibadetinden biri olan beş vakit namazdan akşam vaktinde kılınanı. Diğer farz
namazlarla
birlikte Hicret'ten birbuçuk yıl önce Mirac olayında farz kılınmıştır. Adını
kılındığı vakitten almıştır.
Farzı üç rekât olup farz-ı ayndır. Sünneti, sünnet-i müekkede
olarak iki rekât
kılınır.
Kur'an-ı Kerim'de "Akşamlarken ve sabahlarken, öğle ve
ikindi vaktinde Allah'ı
-ki göklerde ve yerde hamd ona mahsustur- tesbih edin, namaz
kılın" (er-Rûm, 30/17-18)
buyurulmaktadır.
Akşam namazının vakti güneşin
batmasıyla başlar, şafağın kaybolduğu
ana kadar devam eder. İmam-ı Â'zam'a göre
şafak, akşam ufuktaki kırmızılıktan sonra
meydana gelen beyazlıktır. Bu beyazlığın
kaybolması ile akşam namazının vakti sona erer.
İmam Ebû Yusuf ve İmam
Muhammed'e göre ise beyazlığın görünmesiyle akşam namazının
vakti çıkar. İmam
Ebû Yusuf ve İmam-ı Muhammed'in görüşüne göre amel edilir. Ancak bu
süre içinde
kılınamadığı takdirde kızıllıktan sonra meydana gelen beyazlığın kaybolduğu âna
kadar da kılınabilir.
Akşam namazının farzı, sünnetinden önce kılınır. Önce,
günün
akşam namazının farzını kılmağa niyet edilir. İftitah tekbiri ile namaza başlanır,
"sübhâneke",
"eûzü besmele", "fâtiha sûresi" ve bir miktar ayet veya kısa surelerden biri
(zamm-ı sure)
okunur, rükû ve secdelerden sonra ikinci rekâtta ayakta (kıyam) "fâtiha" ve
yine bir miktar ayet
veya kısa surelerden biri okunur, yine rükû ve secdelerden sonra
oturulur (ka'de-i
ûlâ)*
Et-tehiyyatü okunduktan sonra üçüncü rekâta kalkılır, yalnız
"fâtiha" okunur, rükû
ve secdelerden sonra tekrar oturulur (ka'de-i âhire)*, "Ettehiyyâtü",
salevât duaları ile "rabbenâ
âtinâ" ve "rabbenâğfirlî" duaları okunarak selâm verilir. Daha
sonra iki rekât olan sünnet kılınır.
Akşamın sünnetinde her iki rekâtta da "fâtiha" ve
zamm-ı sure* okunur; ikinci rekâtta
oturduktan sonra, farzının kâ'de-i âhiresindeki dualar
okunarak selâm verilir.
Akşam
namazının sünneti iki rekâttan daha fazla da
kılınabilir. Altı rekât kılmak menduptur. Her iki
rekâtta bir selâm verilmelidir. Normal
sünnetinden fazla kılınan bu namaza "evvâbîn namazı"*
denir.
Akşam
namazının vaktinin darlığı sebebiyle ezandan sonra hemen kılınmasında
acele
edilmelidir. Bu nedenle de kısa sureler okunmalıdır.
Akşam namazının, hazır olan
akşam yemeğinden sonraya bırakılması menduptur. Yemek yenildiği takdirde namaz vakti
çıkacak kadar dar olursa, namazı tehir etmek caiz değildir. (Ahmed Naim, Tecrîd-i Sarîh
Tercemesi, Ankara 1985, II, 643)
|